دیپایین سنگسری

زبان سنگسری در کنار سایر زبان های ایرانی از مهمترین گنجینه های باستان هست که امروزه در اختیار ما گویشوران سنگسری قرار داشته و از مهمترین مولفه های هویتی ما جامعه سنگسرزبان محسوب می شود . این میراث گرانبها با هر یک از واژه ها و ویژگی هایی که در دل خود دارد همچون آینه ای از گذشته و سرگذشت نیاکان ما بوده که حفظ و نگهداشت آن نه تنها برای ما سنگسرزبانان بلکه برای هر صاحبدلی که علاقه به ایران داشته باشد و برای هر صاحب فنی که دوستدار تحقیق و پژوهش در گذشته این مرز و بوم باشد بسیار ارزشمند بوده و بعنوان یک وظیفه تلقی می گردد .
این زبان به مانند دیگر زبان های ایرانی ویژگی های فنی و آوایی منحصر به فردی دارد که متاسفانه رسم الخط رایج و رسمی کشور که برای زبان فارسی بکار می رود تکاپوی نیاز های آن برای به نوشتار در آمدن را نداده و لزوم تدوین شیوه نوشتی را که بتواند نیازهای فوق را برآورده سازد آشکار می سازد
کتاپ دیپایین سنگسری در راستای این نیاز تدوین شده است . دکتر احمد صداقتی که خود پزشک متخصص اعصاب بوده و در کنار تخصص خود دانش آموخته زبانشناسی نیز هست در دیباچه این کتاب بعد از اشاره به نزدیک به بیست مورد از نقاط ضعفی که در رسم الخط فارسی برای نگارش زبان های بومی بویژه زبان سنگسری وجود دارد و با رویکرد بهره مندی از ذخایر فرهنگی ایرانی برای خط سنگسری و همچنین رویگرد مبتنی بر جامع بودن خط برای استفاده سایر زبان های ایرانی از آن و فنی و دانشیک بودن خط از نویسه های بکار رفته در متن اوستا که به دین دبیره معروف است خط نوینی را تدوین نموده است که کلیه ایرادات بیستگانه اشاره شده برای خط فارسی را برطرف نموده است .
بنابر بر تصریح نویسنده کتاب و با استناد به ابیات شاهنامه، نوشتن را ابتدا دیوان به تهمورس ( پادشاه کیانی باستان) آموختند و لذا از آن زمان این هنر را که توسط دیپ ها آموزش داده شده بود « دیپیرَه» نام نهادند که این واژه بعد ها مختصر و تبدیل به دبیرَه شد و واژه دبیر و دبستان ... از همین ریشه آمده است .
لذا با استناد به این مستندات عنوان شیوه نوشت جدید « دیپایین » وضع گردید یعنی ایینی که از طریق دیپ ها به ما رسیده است .
پس دیپایین سنگسری که عنوان این کتاب هست در حقیقت به معنی ایین نگارش زبان سنگسری بوده و برابر با آموزه های کتاب برای نگارش زبان سنگسری نیاز به 32 نویسه یا حرف است که این نویسه ها از دل خط باستانی دین دیپیرَه استخراج شده است.
از انجایی که حروف در این خط جدا نویس بوده و همچنین برای همگامی با زبان ریاضی و فرمول نویسی و فنی شدن چپ نویس شده است لذا آموزش و فراگرفتن این خط بسیار آسان بوده و پیچیدگی های خط فارسی را نداشته و به آسانی و خودآموز می توان به آن تسلط یافت .